پاورپوینت درس ۹ سواد رسانه مهندسان پیام | خانواده و فضای مجازی
پاورپوینت درس ۹ سواد رسانه مهندسان پیام
پاورپوینت درس ۹ سواد رسانه مهندسان پیام | ظرفیت رسانهای، متن رسانهای، فرستنده پیام و اهداف آن
در دنیای امروز، ما هر روز صدها پیام مختلف از شبکههای اجتماعی، تلویزیون، وبسایتها، پادکستها، بازیها و حتی نمادها و تصاویر اطراف خود دریافت میکنیم. بسیاری از این پیامها فقط «اطلاع» نمیدهند؛ بلکه میخواهند ما چیزی را بپذیریم، احساسی را تجربه کنیم یا رفتاری را انجام دهیم. اما نکته مهم این است که این پیامها اتفاقی تولید نمیشوند. پشت هر پیام یک فرستنده وجود دارد: فرد، گروه، شرکت، رسانه یا حتی الگوریتم. هر کدام از این فرستندهها اهداف خاصی دارند؛ بعضی بهدنبال اطلاعرسانیاند، برخی دنبال سرگرمی، برخی سود اقتصادی و برخی تغییر نگرش یا رفتار ما.
یکی از مهمترین ابزارهای فرستنده پیام، «انتخاب رسانه» است؛ یعنی اینکه تصمیم میگیرد پیام خود را در قالب ویدئو، متن، تصویر، استوری، خبر، پوستر یا موسیقی منتشر کند. این انتخاب کاملاً حسابشده است و بر اساس ظرفیت رسانهای صورت میگیرد. هر رسانه قدرتها و محدودیتهای خود را دارد؛ نمیتوان یک تحلیل عمیق را در یک ریل ۱۵ ثانیهای جا داد، همانطور که نمیتوان یک اعلام فوری را در قالب یک فیلم مستند طولانی منتشر کرد.
در این درس یاد میگیریم چگونه پیامها را نه فقط ببینیم، بلکه بفهمیم—فرستنده، هدف، قالب و ظرفیت رسانهای را «بخوانیم» تا دیگر مخاطب منفعل نباشیم.
📌 مقدمه: چرا شناخت فرستنده پیام مهم است؟
دانشآموزان امروز بیشتر محتوا را مصرف میکنند—ولی کمتر درباره سازنده آن فکر میکنند.
اولین قدم در سواد رسانهای این است که بفهمیم:
- چه کسی پیام را فرستاده؟
- چرا این پیام ارسال شده؟
- این پیام در چه قالب و متن رسانهای ارائه شده؟
✳️ ظرفیت رسانهای
ظرفیت رسانه یعنی
هر پیام را نمیتوان در هر رسانهای فرستاد.
امروزه مثالهای جدید و بسیار قابل لمس وجود دارد:
| رسانه | نمونه پیام | چرا مناسب است/ نیست |
| استوری اینستاگرام | اطلاع فوری تعطیلی مدرسه | سریع، کوتاه، تصویری |
| پادکست | تحلیلهای طولانی درباره سبک زندگی و کتاب | مناسب برای عمق و زمان طولانی |
| ویدئوی کوتاه تیکتاک | چالشها، آموزشهای ساده و کوتاه | مناسب سرعت و مخاطب نوجوان |
| خبرگزاری رسمی | اطلاعرسانی درباره امنیت شهر، بحرانها | نیازمند دقت، سند، شفافیت |
| بازی رایانهای | آموزش غیرمستقیم ارزشها و مهارتها | مکالمه، تعامل، تجربهمحور |
| کانال تلگرام | خبرهای مهم و تحلیل کوتاه | مناسب متن، نه مناسب فیلم بلند |
✳️ متن رسانهای در سال ۱۴۰۳–۱۴۰۴ چگونه تغییر کرده؟
امروز متن» فقط نوشته نیست.
● متن تصویری → پوستر، میمها، استوری
● متن صوتی → پادکست، وویس، موسیقی
● متن ویدئویی → ریل، ویدئوهای کوتاه یوتیوب
● متن نمادین → ایموجیها، رنگها، لوگوها، سناریوهای رمزگذاریشده
● متن ترکیبی → (ویدئو + زیرنویس + موسیقی + استیکر)
دانشآموز امروز باید بداند:
دیدن تصویر، خودش یک نوع مطالعه است.
✳️ نمونههای جدید برای فهم بهتر مفهوم ظرفیت رسانهای»
در کلاس میتوان مثالهای روز استفاده کرد:
- نمیتوان درباره یک بحران مهم، فقط با میـم» اطلاعرسانی کرد.
- نمیتوان یک اتفاق پیچیده را در یک ریـل ۱۵ ثانیهای» دقیق توضیح داد.
- یک پوستر سینمایی» نمیتواند داستان فیلم را کامل بگوید.
- یک توئیت» جای تحلیل دقیق نیست.
- یک فیلم یکساعته» مناسب اعلام هشدار فوری نیست.
🎬 فیلم ۱ — رسانههای خارجی چگونه روایت میکنند؟
نمونه پیشنهادی:
گزارشهای شبکههای خارجی درباره حوادث اجتماعی سالهای اخیر
(بدون پخش مستقیم رویدادهای تحریککننده؛ از تحلیلهای رسانهای استفاده شود.)
بُعد قابل بررسی : برجستهسازی + انتخاب زاویه دید + اهداف سیاسی رسانه خارجی
🎬 فیلم ۲ — رسانههای داخلی چگونه روایت میکنند؟
نمونه پیشنهادی:
گزارشهای صداوسیما درباره موضوعات اجتماعی— مثلاً کمپینهای ایمنی جادهای” یا پویشهای مدرسهای”
بُعد قابل بررسی: ظرفیت قالب خبری + سوگیری مثبت/منفی + اهداف اطلاعرسانی
🎬 فیلم ۳ — تیزر سینمایی
پیشنهاد:
تیزر فیلم بیرویا یا علفزار
(نمونههایی با مضمون اجتماعی مدرن)
بُعد قابل بررسی: استفاده از نماد، موسیقی، تصویر برای جهتدهی احساسات
🎬 فیلم ۴ — تیزر یک مستند
پیشنهاد:
تیزر مستند مهندسی رسانه” یا خط باریک قرمز”
بُعد قابل بررسی: چگونه مستند پیام را از طریق روایت، شخصیتها و تدوین مهندسی میکند؟
🎬 فیلم ۵ — طنز خارجی
پیشنهاد:
کلیپهای کوتاه از Mr. Bean Animated یا Charlie Chaplin
بُعد قابل بررسی:
چگونه بدون کلام پیام تولید میشود؟”
مثال بسیار مناسب برای مفهوم متن تصویری”
🎬 فیلم ۶ — دیرین دیرین
میتوان از یک اپیزود مرتبط با سواد رسانهای یا اخبار استفاده کرد.
بُعد قابل بررسی:
نمادسازی، بزرگنمایی، طنز و برجستهسازی
✨ پیشنهاد ویدئوهایی برای تمرین بیشتر
- ✔️ کلیپهای آموزشی سیثانیهای” درباره سواد رسانهای
- ✔️ گزارشهای خبری درباره تأثیر شبکههای اجتماعی
- ✔️ ویدئوهای تیکتاک / اینستاگرام درباره فیکنیوز”
- ✔️ تبلیغات معروف (داخلی و خارجی) برای تحلیل تکنیکهای اقناع
پاورپوینت مبانی سواد رسانه و تکنیکهای اقناع ppt
پاورپوینت آشنایی با مبانی سواد رسانه ای و تکنیک های اقناعی یک ارائه حرفه ای با افکت های زیبا در ۵۰ اسلاید مناسب دانشجویان و مربیان سواد رسانه ای است. در این ارائه به انواع سواد از دیدگاه یونسکو، فرآیند ارتباط، سواد رسانهای چیست؟، مهارت های سواد رسانه، اهمیت سواد رسانه ای، چرا سواد رسانه…
جمع بندی درس
در پایان این درس به یک حقیقت مهم درباره جهان رسانهای امروز رسیدیم: پیامها فقط «محتوا» نیستند؛ آنها ساخته میشوند، طراحی میشوند و دقیقاً برای اثرگذاری بر ذهن و رفتار ما تنظیم میشوند. برای همین باید یاد بگیریم «مهندسی پیام» را تشخیص دهیم. اولین قدم این است که بفهمیم چه کسی پیام را فرستاده و چرا. تشخیص هدف فرستنده به ما کمک میکند بفهمیم پیام تا چه حد قابل اعتماد است، چه بخشهایی از واقعیت در آن برجسته شده و چه چیزهایی نادیده گرفته شده است.
قدم بعدی، توجه به متن رسانهای است؛ اینکه پیام در قالب تصویر، ویدئو، صدا یا متن ارائه شده و هر کدام چه معانی پنهانی دارند. در کنار آن شناخت ظرفیت رسانهای به ما نشان میدهد چرا یک موضوع در قالب خاص مطرح شده و چرا رسانه دیگری انتخاب نشده است. هر رسانه همانقدر که فرصت ایجاد میکند، محدودیت هم دارد.
در نهایت هدف درس این است که دانشآموز یاد بگیرد هنگام مواجهه با هر خبر، تصویر، تبلیغ یا ویدئویی، یک پرسش ساده بپرسد:
«چه کسی این پیام را ساخته، چرا این قالب را انتخاب کرده و میخواهد من چه چیزی را باور کنم؟»
اگر به این مرحله برسیم، از یک مصرفکننده محتوا به یک مخاطب هوشمند و دارای سواد رسانهای تبدیل شدهایم.
بیشتر بخوانید:
پاورپوینت درس ۹ سواد رسانه مهندسان پیام پاورپوینت درس ۹ سواد رسانه مهندسان پیام پاورپوینت درس ۹ سواد رسانه مهندسان پیام پاورپوینت درس ۹ سواد رسانه مهندسان پیام پاورپوینت درس ۹ سواد رسانه مهندسان پیام
